Podsumowanie szczytu Ukraina-UE

Khrystyna Vlodek

W Kijowie odbył się 21. szczyt Ukraina-UE, który był pierwszym dla nowego prezydenta Wołodymyra Zełeńskiego i ostatnim dla obecnych przedstawicieli władz unijnych. Szczyt podsumował ostatnie pięć lat wzajemnych relacji. Omówione były również perspektywy dalszej współpracy. Jakie decyzje zostały podjęte w czasie spotkania i jak będzie wyglądać współpraca pomiędzy Ukrainą a Unią Europejską w najbliższej przyszłości?

Coroczne szczyty Ukraina-UE są czasem, gdy politycy najwyższej rangi podsumowują miniony rok i omawiają priorytetowe zadania na następny. Podczas szczytu rozważane są różne aspekty rozwoju współpracy pomiędzy Ukrainą a Unią, uzgadniane wspólne stanowiska w określonych sprawach międzynarodowych. Tegoroczne Forum było wyjątkowe – po raz pierwszy Ukrainę reprezentował nowy prezydent Wołodymyr Zełeński. Z kolei przedstawiciele Unii kończyli swoje kadencje. Po wyborach do Parlamentu Europejskiego ich stanowiska obejęły inne osoby. W tym roku europejska strona była reprezentowana na najwyższym szczeblu – do Kijowa przyjechali przewodniczący Komisji Europejskiej Jean-Claude Juncker, komisarz ds. Europejskiej Polityki Sąsiedztwa i negocjacji akcesyjnych Johannes Hahn oraz Przewodniczący Rady Europejskiej Donald Tusk, który przed rozpoczęciem szczytu wraz z prezydentem Zełeńskim udał się do Stanicy Ługańskiej, gdzie znajduje się przejście do obszarów wschodniej Ukrainy, które pozostają poza kontrolą rządu. Na Ukrainę po raz pierwszy przyjechała również przedstawicielka Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa Federica Mogherini. Tak liczną reprezentacją Bruksela pokazała swoje wsparcie dla nowych władz ukraińskich oraz to, że Unia kontynuuje wspieranie Ukrainy i jej dążenia do integracji.

Wśród pytań, omawianych w czasie szczytu, kluczowe miejsce było poświęcone tematom ekonomicznym. Od 2016 roku, czyli od momentu kiedy weszła w życie umowa o pogłębionej i całościowej strefie wolnego handlu (DCFTA), będąca najważniejszą i największą częścią umowy stowarzyszeniowej, handel dwustronny pomiędzy Ukrainą a Unią wzrósł o około 50%. Strony podkreśliły zamiar pełnego wykorzystania potencjału tej umowy oraz potrzebę wsparcia makroekonomicznej stabilności na Ukrainie, wykonania programu Międzynarodowego Funduszu Walutowego oraz wszystkie zadania w ramach programu pomocy makrofinansowej UE. Przy czym, Unia może przekazać Ukrainie 500 mln euro, jeśli omówione wcześniej zadania zostaną wykonane.

Poza tym, strony zapowiedziały przeprowadzenie negocjacji w sprawie tranzytu gazu po 2019 roku. W tym tygodniu wchodzi w życie nowa część umowy stowarzyszeniowej, dotycząca energetyki. W ramach tych zobowiązań, Kijów ma przyjąć szereg ustaw, zbliżających ustawodawstwo ukraińskie do unijnego. Poza tym, wszystkie ustawy energetyczne od tego czasu będą konsultowane z Komisją Europejską, aby sprawdzić ich zgodność z prawem unijnym. Nie pominięto również kwestii związanych z gospodarką cyfrową, współpracą celną, zapowiedziane zostały negocjacje, dotyczące przybliżenia ukraińskiego ustawodawstwa w sferze regulacji technicznych, standardów i ocenie zgodności (czyli o tzw. ‘przemysłowym reżimie bezwizowym’).

Po zakończeniu szczytu, ukraiński rząd i Komisja Europejska podpisały pięć dokumentów. Jeden z nich ma rozszerzyć obowiązującą umowę o wsparciu wschodniej Ukrainy przez UE. To reakcja na zaostrzenie w ubiegłym roku konfliktu w basenie Morza Azowskiego i Zatoki Kerczeńskiej. W odpowiedzi UE powołała grupę ekspertów, którzy odwiedzili Mariupol i wybrzeże azowskie. Rezultatem tej wizyty jest propozycja sfinansowania przez Unię projektów infrastrukturalnych na sumę 10 mln euro oraz otwarcie specjalnego biura UE.

Pozostałe umowy przewidują sfinansowanie przez Unię programów współpracy technicznej, inicjatyw antykorupcyjnych, wsparcie kultury i rozwoju społeczeństwa obywatelskiego, decentralizacji i wsparcia dla regionów na wschodzie Ukrainy. Ogólna kwota finansowania w ramach tych umów wyniesie 127 mln euro.

Źródła:

https://www.eurointegration.com.ua/experts/2019/07/10/7098307/

https://www.dw.com/uk/%D1%81%D0%B0%D0%BC%D1%96%D1%82-%D1%83%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%97%D0%BD%D0%B0-%D1%94%D1%81-%D1%83-%D0%BA%D0%B8%D1%94%D0%B2%D1%96-%D0%BF%D1%96%D0%B4%D1%82%D1%80%D0%B8%D0%BC%D0%BA%D0%B0-%D1%80%D0%B5%D1%84%D0%BE%D1%80%D0%BC-%D1%96-%D0%B7%D0%B0%D0%BA%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8-%D0%B4%D0%BE-%D1%80%D0%BE%D1%81%D1%96%D1%97/a-49515760

https://www.bbc.com/ukrainian/news-48906285

https://www.eurointegration.com.ua/articles/2019/07/8/7098201/