Zmiany w rządzie Chorwacji

Anna Kurowska

W połowie maja, w wyniku afery związanej z wyciekiem służbowej korespondencji, ze stanowiska odwołana została minister gospodarki, przedsiębiorczości i rzemiosła Martina Dalić. Czas na wybranie jej następcy.

Deputowani chorwackiego parlamentu będą głosować za przyjęciem – lub odrzuceniem – kandydatur Tomislava Tolušicia oraz Darko Horvata. Pierwszy z kandydatów miałby zostać nowym wicepremierem ds. gospodarki, zaś Horvat zastąpi Dalić na stanowisku ministra gospodarki, przedsiębiorczości i rzemiosła.

Dotychczasowa minister oraz wicepremier Martina Dalić uważana była za prawą rękę premiera Andreja Plenkovicia. Z ujawnionej przez portal index.hr korespondencji jasno wynikało, że osoby współpracujące przy tak zwanej Lex Agrokor (osoby spoza ministerstwa) mogły później odnieść poważne korzyści majątkowe, o czym miał wiedzieć cały gabinet Dalić, a także niektórzy współpracownicy premiera Plenkovicia.

Kandydaturę Tomislava Tolušicia poparł Komitet ds. Konstytucji. Z kolei Darko Horvat musiał uzyskać akceptację Komitetu ds. Gospodarki, który poparł go w stosunku 6 głosów „za” oraz jednym wstrzymanym.

Tomislav Tolušić od 2016 roku pełni funkcję ministra rolnictwa. Wcześniej, gdy władzę pełniła koalicja HDZ-Most, był ministrem rozwoju regionalnego i funduszy europejskich. Doświadczenie polityczne zdobywał wcześniej również na poziomie regionalnym – od 2008 do 2016 roku pełnił funkcję przewodniczącego regionu Virovitica-Podravina (Virovitičko-podravska županija).

Duże doświadczenie kandydata na nowego wicepremiera podkreślił premier Plenković w mowie otwierającej posiedzenie Komitetu ds. Gospodarki. W trakcie obrad Komitetu Gordan Maras – członek opozycyjnej partii SDP oraz przewodniczący Komitetu Pracy, Systemu Emerytalnego i Partnerstwa Społecznego a także minister przedsiębiorczości i rzemiosła w latach 2011-2016 – wezwał premiera Andreja Plenkovicia do podania się dymisji. Prawdą jest, że w okresie tuż po ujawnieniu tzw. Afery Hotmail – Plenković  bronił (byłej już) minister Martiny Dalić, co spotkało się dużą krytyką. Nie tylko ze strony opozycji oraz opinii publicznej, ale również w szeregach jego partii HDZ.

Dotychczasowy wiceprzewodniczący Komitetu ds. Współpracy Międzyparlamentarnej, Darko Horvat, otrzymał poparcie Komitetu ds. Gospodarki, a tym samym nominację na stanowisko ministra gospodarki, przedsiębiorczości i rzemiosła. Horvat – podobnie jak Tolušić – również kierował ministerstwem w poprzednim rządzie Tihomira Oreškovicia. Od stycznia do listopada 2016 roku pełnił funkcję ministra przedsiębiorczości i rzemiosła.

Na konferencji prasowej Horvat przyznał, że był zaskoczony propozycją premiera, aby kierował ministerstwem gospodarki, jednak cieszy się z nowych wyzwań, jakie na niego czekają. Zaznaczył również, że po dogłębnym zapoznaniu się z obecną sytuacją w ministerstwie, razem z premierem opracują plan działań, które powinny być podjęte jako pierwsze. W trakcie posiedzenia Komitetu ds. gospodarki padły oczywiście pytania dotyczące najbardziej kontrowersyjnych tematów – między innymi kwestii prywatyzacji HEP-u (Hrvatska elektroprivreda, chorwacka krajowa spółka energetyczna).  Przyszły (najprawdopodobniej) minister gospodarki stwierdził, że HEP nie potrzebuje prywatyzacji, lecz dobrego partnera biznesowego, ponieważ jej potencjał inwestycyjny jest ogromny. W podobnym tonie wcześniej wypowiadał się minister własności państwowej Goran Marić, który już w marcu twierdził, że HEP potrzebuje środków finansowych na nowe projekty i inwestycje. Sprywatyzować można zatem około 25% wszystkich udziałów. Całkowita sprzedaż, bez żadnego konkretnego planu, nie jest dobrym rozwiązaniem.

Jest to niewątpliwie trudny czas dla rządu i samego premiera. Rok temu rozpadła się koalicja HDZ-Most, zawiązana po przedterminowych wyborach parlamentarnych we wrześniu 2016 roku. W wyniku tego zdymisjonowano wszystkich ministrów z ugrupowania Most. Po ujawnieniu afery z minister Dalić w roli głównej, podobny los groził porozumieniu HDZ-HNS.

http://vijesti.hrt.hr/445315/sabor-ce-glasovati-o-novim-duznostima-tolusica-i-horvata

http://vijesti.hrt.hr/445075/horvat-i-tolusic-na-saslusavanju-u-saborskim-odborima

http://vijesti.hrt.hr/445109/darko-horvat-pred-saborskim-odborom-za-gospodarstvo

https://www.total-croatia-news.com/politics/28470-darko-horvat-nominated-for-economy-minister