Współpraca w Europie Środkowo-Wschodniej – rola regionów w budowaniu wzajemnych relacji (skrót)

Wspólne, skoordynowane działania są szczególnie istotne dla regionów przygranicznych, co zgodnie podkreślali wszyscy paneliści. Zaangażowanie w projekty transgraniczne, wymiana poglądów i doświadczeń znacząco wpływają na rozwój tych terenów, zwiększając również ich atrakcyjność inwestycyjną.

Panel dyskusyjny poprzedziła prezentacja Agencji Rozwoju Regionalnego Północny Wschód z Rumunii, którą prowadził Robert Cotuna, ekspert w Biurze ds. Inwestycji Prywatnych.

Podczas dyskusji starano się udzielić odpowiedzi na pytania,  jakie czynniki ułatwiają, a jakie utrudniają współpracę transgraniczną i  na co zwracać szczególną uwagę w budowaniu wzajemnych relacji.  Nie ulega bowiem wątpliwości, że bliska współpraca i dobre stosunki sąsiedzkie leżą w interesie państw Europy Środkowo-Wschodniej.

W panelu wzięli udział Cezar Grozavu, dyrektor wykonawczy, Regionalne Biuro ds. Współpracy Transgranicznej Rumunia-Ukraina, Rumunia, Leszek Buller, dyrektor Centrum Projektów Europejskich, Polska, Tomasz Jędrzejewski, Zastępca Kierownika, WST PWT Polska-Białoruś-Ukraina 2014-2020, Wspólny Sekretariat Techniczny Programu Współpracy Transgranicznej Polska-Białoruś-Ukraina 2014-2020, Polska, Nataliya Dotsenko, przewodnicząca Regionalnego Stowarzyszenia Ukraińskiego w Czechach Wschodnich, Czechy, Oksana Jurynec, deputowana, Rada Najwyższa, Ukraina, Martin Reuther, ekspert ds. współpracy rozwojowej miast Darmstadt – Uzgorod, Rada Miejska m. Użgorod, Niemcy i Adam Hamryszczak, podsekretarz stanu, Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju, Polska.

Minister Hamryszczak podkreślał, że warto mówić o wdrażanych programach i o tym, jak współpraca transgraniczna wpływa na rozwój pogranicza. Równie cenne jest wskazywanie na istniejące wyzwania. Programowi Polska – Białoruś – Ukraina z budżetem 183 ml Euro realizowanemu w perspektywie 2014 – 2020  już teraz można przypisać duże sukcesy. Jest on zarządzany w sposób wzorcowy – mówił. Wystarczy wspomnieć rozwój infrastruktury drogowej, działania w obszarze kultury, ochrony zdrowia, współpracy służb, budowy przejść granicznych.  Chciejmy traktować programy transgraniczne z należytym szacunkiem – apelował.  Odnosząc się do ograniczeń, z którymi trzeba się mierzyć, wskazywał na finanse, przyznając, że już dzisiaj wiadomo, że nie uda się zrealizować wszystkich ambicji, które pojawiają się na pograniczu.

Oksana Jurynec opowiadała o inicjatywie Kijów-Lwów-Przemyśl, wskazując, że jest to sukces grupy deputowanych, którzy skontaktowali się z odpowiednimi instytucjami w celu „wprawienia tego pociągu” – jak określiła program – w ruch. Jako przykład  sukcesów we wdrażaniu programów transgranicznych wspominała osiągnięcia Rumunii,  mówiła też o tym, że dla Ukrainy wciąż priorytetem w podejmowaniu wszelkich inicjatyw pozostają demokracja, wolność słowa i prawa człowieka.  Przyjmując na Ukrainie gości z Zachodu, chcemy im pokazywać, jak się zmieniamy, ale musimy się zmieniać przede wszystkim dla samych siebie – podsumowała.

Nawiązując do wypowiedzi Oksany Jurynec, Cezar Grozavu zaprezentował syntetyczny materiał filmowy o współpracy transgranicznej Rumunia-Ukraina-Mołdawia i zapowiedział wprowadzenie nowego programu bilateralnego pomiędzy Rumunią i Ukrainą.

Martin Reuther wskazywał na wagę, jaką dla Ukrainy może mieć promocja w rejonach przygranicznych. Odwiedzanie sąsiadów powinno stać się czymś zwyczajnym. Większość Niemców ma bardzo małą wiedzę na temat Ukrainy i trzeba pracować, by to zmienić. Ukrainie potrzeba też dobrych kadr urzędniczych działających lokalnie – mówił.