Włoskie umizgi w Moskwie

Jakub Romaniuk

Premier Włoch Giuseppe Conte spotkał się w Moskwie z Władimirem Putinem. Oprócz Conte do stolicy Rosji przyjechali również przedstawiciele największych włoskich firm. Podpisanych zostało 14 porozumień. Wizyta włoskiego premiera jest kolejnym punktem zacieśniania przyjacielskich relacji z Kremlem.

Spotkanie obyło się na Kremlu. Jak donoszą włoskie media – z inicjatywy samego Putina, który chciał ponoć osobiście poznać nowego premiera, wyznaczonego przez przyjazną mu koalicję rządzącą. Wizyta rozpoczęła się od złożenia wieńca na Grobie Nieznanego Żołnierza pod murami Kremla, następnie premier Conte odwiedził Moscovę i Expocentre, by w końcu usiąść do długich rozmów z Prezydentem Rosji. Oprócz nich, przy stole pojawili się: ze strony rosyjskiej – minister spraw zagranicznych Siergiej Ławrow, minister przemysłu i handlu Denis Manturow oraz doradca prezydenta Jurij Uszakow, reprezentujący Włochy – ambasador Pasquale Terracciano i doradca premiera Pietro Benassi. Politycy rozmawiali przede wszystkim o sytuacji politycznej w Europie oraz zacieśnianiu współpracy gospodarczej obu państw. Spotkanie zakończyło się podpisaniem 14 porozumień.

Wśród pytań zadawanych na konferencji prasowej nie mogło zabraknąć tego, dotyczącego ewentualnego rosyjskiego wsparcia finansowego dla Włoch. Premier Conte stwierdził, że nie przyjechał do Moskwy, by prosić o pomoc, zaś prezydent Putin dodał, że Rosja „nie zamierza się w nic wtrącać, ale jest pewien, że wszystkie problemy szybko zostaną rozwiązane”, ponieważ „włoska gospodarka ma solidne fundamenty”. Włoskie media mówią jednak o możliwym wsparciu ze strony Centralnego Banku Rosji, który mógłby przeznaczyć na ten cel 400 miliardów euro. Obaj przywódcy zgodnie orzekli, że „pomimo napiętej aktualnie sytuacji międzynarodowej, udało im się potwierdzić bliskość i przyjazny charakter łączących ich relacji”.

Pomimo unikania tematu poważnych problemów włoskiej gospodarki, trudno nie odnieść wrażenia, że właśnie ta kwestia była głównym powodem wizyty Conte w Moskwie. Rozmowy zakończyły się podpisaniem 14 porozumień pomiędzy przedstawicielami włoskiego przemysłu oraz ich rosyjskimi odpowiednikami. Premier Włoch przywiózł ze sobą wszystkich najważniejszych graczy. Należy tu wymienić choćby takie firmy jak: Enel (przedłużenie kontraktu na dostarczanie energii rosyjskim kolejom do 2023 roku), Anas (grupa włoskich kolei, umowa z Russian Direct Investment Fund na rozwój infrastruktury drogowej za 11,6 miliarda euro), Barilla (budowa kompleksu produkcyjnego w Moskwie), Techint (budowa szpitala w Kaludze), czy Pirelli (rozbudowa kompleksu w Woroneżu).

Niejako zapowiedzią dalszego zacieśniania relacji gospodarczych między Włochami a Rosją, była wizyta ministra spraw wewnętrznych Matteo Salviniego w Moskwie równo tydzień przed spotkaniem na szczycie Putin-Conte. Salvini wziął udział w corocznym zgromadzeniu rosyjskiego oddziału Confindustrii (Konfederacji Przemysłu Włoskiego). Jak ma to w zwyczaju rozpoczął przemówienie od mocnego akcentu: „(…) To nie jest normalne, że w ten środowy dzień jestem tutaj; wy powinniście być w swoich firmach, a ja w ministerstwie zajmując się terroryzmem i cyberatakami. Jestem jednak tutaj, gdyż uważam, że te sankcje to szaleństwo gospodarcze, społeczne i polityczne”. Tym samym wicepremier Włoch odniósł się do wyliczeń prezesa Confindustrii w Rosji, według których włoski biznes traci od pięciu lat 12 milionów euro dziennie z powodu sankcji nałożonych na Rosję przez USA i Unię Europejską. Zdaniem Ernesto Ferlenghiego to właśnie Salvini jest „gwarantem dbania o włoskie interesy w Rosji”. Złośliwi mogą jednak wytknąć Salviniemu inny punkt jego przemówienia, w którym sam przyznaje to, co zarzucają mu wszyscy jego przeciwnicy – rzadkie bywanie w ministerialnym biurze.

Innym ważnym punktem włoskiej wizyty w Moskwie, było zaproszenie prezydenta Putina do odwiedzenia Włoch. Jak stwierdził premier Conte, „ma on nadzieję, że [Putin] będzie mógł przyjechać jak najszybciej, gdyż jego wizyty we Włoszech brakuje już od dawna i nie chciałby, żeby włoskie społeczeństwo pomyślało, że ten nie poświęca mu uwagi”. Słowa te, przynajmniej częściowo, przypominają zdania wypowiadane na Kremlu przez innego, byłego już premiera Włoch – Silvio Berlusconiego.

I takie skojarzenie jest tu jak najbardziej na miejscu. Powszechnie wiadomo, że to właśnie Il Cavaliere zawsze był w świetnych stosunkach z Władimirem Putinem. Prezydent Rosji niejednokrotnie przyznawał, że Berlusconi to jego bliski przyjaciel, a panowie często spotykali się w prywatnych willach. Korzystając z tej jakże opłacalnej dla Włoch znajomości, Berlusconi, gdy tylko jego kraj znajdował się w finansowych tarapatach, zwracał się do swojego rosyjskiego przyjaciela, a ten nigdy mu nie odmawiał. To właśnie dzięki rosyjskiemu wsparciu 10 lat temu udało się choćby (przynajmniej na jakiś czas) uratować Alitalię przed bankructwem. Dziś, gdy Włochy znów są w potrzebie, premier Conte stara się wejść w buty Berlusconiego i przywołać łączące oba kraje przyjacielskie relacje. Jak pokazuje środowe spotkanie, to może się udać, także dzięki Matteo Salviniemu, który wydaje się być dla Putina o wiele cenniejszy niż premier Conte. Jego buńczuczne wypowiedzi krytykujące Unię Europejską oraz często wyrażany zachwyt nad wszelkimi działaniami Putina z pewnością podobają się prezydentowi Rosji, który doskonale wie, że warto mieć sprzymierzeńca w 60 milionowym kraju członkowskim UE. Co więcej, przy pojawiających się zgrzytach w koalicji rządzącej i przy dobrym wyniku wyborczym Legi, Forza Italia i Fratelli d’Italia w wyborach do Parlamentu Europejskiego na wiosnę, niewykluczone jest dobrze znane we Włoszech zjawisko przedterminowych wyborów i ewentualnego utworzenia nowego rządu z udziałem Salviniego i Berlusconiego. Nieciężko domyślić się, jaka byłaby reakcja Moskwy na taki obrót spraw.

http://www.lastampa.it/2018/10/25/italia/putin-disposti-a-comprare-titoli-italiani-y65WPakj5p590AGgFTURdK/pagina.html

https://www.ilsole24ore.com/art/mondo/2018-10-24/putin-incontra-conte-nessuna-remora-comprare-titoli-stato-italiani-205456.shtml?uuid=AEzMTAVG

https://www.ilsole24ore.com/art/notizie/2018-10-24/conte-russia-qui-dimostrare-putin-disponibilita-dialogo-103253.shtml?uuid=AEO93kUG

https://www.ilsole24ore.com/art/mondo/2018-10-17/salvini-mosca-le-imprese-il-regime-sanzioni-finira-230550.shtml?uuid=AEuBZxPG