Tydzień polityczny w szwedzkim Almedalen

Alexandra Alińska

Co roku ma miejsce najważniejsze polityczne wydarzenie w Szwecji – Tydzień w Almedalen (Almedalsveckan), które jest szwedzkim odpowiednikiem Forum Ekonomicznego w Krynicy. „Almedalen” odbywa się w 27 tygodniu roku, w parku o tej samej nazwie, znajdującym się w mieście Visby na szwedzkiej wyspie Gotlandii. Od początku lipca wydarzenie nie schodzi z pierwszych stron gazet, a programy telewizyjne na bieżąco emitują debaty. W ciągu tygodnia trwania Forum można spotkać w tym miejscu wszystkich najważniejszych szwedzkich polityków, liderów partii oraz przedstawicieli świata biznesu, organizacji pozarządowych i mediów.

Almedalsveckan w 2014 roku, źródło: Wikipedia

Historia Forum

Za początki Tygodnia Almedalen można przyjąć szereg spontanicznych przemówień ówczesnego ministra edukacji oraz kandydata na stanowisko lidera Partii Socjaldemokratycznej (później premiera Szwecji) Olofa Palmego, które wygłaszał przy okazji spędzania lata z rodziną na sąsiadującej z Gotlandią wyspie Fårö w latach 60-tych. 25 lipca 1968 roku miało miejsce pierwsze improwizowane spotkanie, w którym uczestniczył także inny kandydat na lidera partii, Krister Wickman. Palme wygłosił wtedy płomienne przemówienie z tyłu ciężarówki przy parku Almedalen, a publiczność liczyła zaledwie kilkaset osób. Od nazwiska inicjatora często nazywa się tę konferencję także „Palmedalen”. Po tym wydarzeniu socjaldemokraci zaczęli regularnie organizować seminaria ekonomiczne w Visby. W odpowiedzi pozostałe partie polityczne także zaczęły się angażować w wydarzenie. Pierwszy oficjalny Tydzień Almedalen, na którym obecni byli wszyscy główni przywódcy partyjni, odbył się w 1982 roku. Kilka lat później przyszłość konferencji stanęła pod znakiem zapytania.

W 1986 roku doszło do zabójstwa urzędującego premiera Olafa Palmego na ulicy Sveavägen w Sztokholmie. Tragedia była prawdziwą traumą i szokiem dla społeczeństwa szwedzkiego i na długo stało się tematem debaty i dyskusji. Do dziś okoliczności morderstwa nie zostały oficjalnie wyjaśnione. W roku śmierci premiera, do Almedalen przyjechały jedynie Partia Zielonych oraz Partia Lewicy. Reszta stron wyraziła pogląd, że przemówienia polityczne w Almedalen były zbyt osobiście powiązane z zamordowanym premierem. Ingvar Carlsson, który został następnym premierem stwierdził, że z szacunku dla Palmego zaprzestanie uczestnictwa w forum w Visby – dopiero wdowa Lisbet Palme zdołała go przekonać do powrotu.

W ostatnich latach wydarzenie rozrosło się, a tabuny dziennikarzy, lobbystów, lokalnych i krajowych polityków oraz przedstawicieli organizacji rządowych i pozarządowych przyjeżdżają do Visby, aby spotykać się, dyskutować o polityce, ale również w celach towarzyskich. Od 2015 roku jest to największe i najważniejsze forum w Szwecji. Liczba wydarzeń, uczestników i dziennikarzy wzrosła znacząco w przeciągu ostatnich lat. W roku 2007, kiedy to pierwszy raz zebrano oficjalne statystyki, naliczono 440 wydarzeń, 225 organizatorów, 318 akredytowanych dziennikarzy oraz w sumie 5 000 uczestników. Jedenaście lat później odbyło się już 4311 wydarzeń, organizowało 1929 osób, akredytowano 650 dziennikarzy a ogólnie partycypowało w nim ponad 45 000 uczestników.

Konferencję koordynuje gmina Gotland, a koszty pojedynczych paneli dyskusyjnych i seminariów ponoszą ich organizatorzy, patroni i sponsorzy. Każdy dzień tygodnia jest poświęcony jednej z partii politycznych reprezentowanych w szwedzkim parlamencie – Riksdagu, według rotacyjnego harmonogramu.

Jak zostać zauważonym?

Wraz z rosnącą liczbą uczestników oraz nadmiarem wydarzeń podczas tygodnia trwania forum, coraz trudniej jest dotrzeć do widowni i mediów z przekazem. Dlatego też prelegenci sięgają po coraz bardziej spektakularne metody, aby przyciągnąć zainteresowanie. Do najbardziej sensacyjnego wydarzenia posunęła się rzecznik Inicjatywy Feministycznej – Gudrun Schyman, w 2010 roku, kiedy spaliła 100 000 koron szwedzkich podczas przemówienia na temat nierówności płacowych kobiet i mężczyzn. Ciekawym przypadkiem było przedstawienie teatru Riksteatern w 2005 roku – aktorzy Kim Anderson oraz Ernst Billgren wraz z muzykiem Olle Ljungströmem ogłosili powstanie nowej Partii Kultury (Kulturpartiet) oraz kandydaturę do Riksdagu. Okazało się, że jest to ich performance w celu podniesienia świadomości w kwestiach kulturowych.

Głosy krytyki

Politolożka Maria Wendt skrytykowała Tydzień Almedalen. Stwierdziła, że wydarzenie dobitnie pokazuje, jak bardzo polityka stała się „zmediowana”, czyli za rzeczywiste uchodzi to, co jest reprezentowane przez media, a media często tworzą (re)konstrukcję zdarzeń. Według Wendt polityka dopasowuje się do warunków i narzędzi prasy, telewizji, radia i stron internetowych. Język i komunikaty polityków są dostosowane do ram dostarczanych przez media, czyniąc komentarze krótkimi, potężnymi i pozbawionymi niuansów. Inni zarzucają wydarzeniu brak różnorodności. Szwecja jest znana ze swojej wielokulturowości, czego przełożenia nie ma wśród uczestników konferencji.

https://www.webcitation.org/62JAs5Sa4?url=http://www.almedalsveckan.info/1009

https://www.dn.se/nyheter/politik/almedalen-blev-palmedalen/

http://www.almedalsveckan.info/

https://www.aktuellhallbarhet.se/eu-kritiken-mot-almedalen-total-brist-pa-mangfald/