Spotkanie OBWE w słowackich Tatrach

Słowacja jako państwo przewodniczące Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (dalej OBWE) zorganizowała w Tatrach (Štrbské Pleso) nieformalne spotkanie ministrów i sekretarzy stanu państw OBWE.

 Ponad 20 ministrów spraw zagranicznych i 11 sekretarzy stanu oraz 300 delegatów z państw członkowskich OBWE spotkało się w przepięknym otoczeniu tatrzańskiej przyrody, żeby omówić bieżące sprawy bezpieczeństwa w Europie. Spotkanie otworzył minister spraw zagranicznych i europejskich Słowacji Miroslav Lajčák wspólną kolacją. Nieformalne spotkanie reprezentantów państw OBWE miało tytuł: „Od przeszłych działań do przyszłej profilaktyki: miejsce OBWE gwarantujące stabilność w Europie i poza granicami.“

Minister Lajčák spotkał się w ramach dwustronnych rozmów z minister spraw zagranicznych Szwecji Margot Wallström, z którą omówili rozwój relacji między Słowacją i Szwecją oraz rolę Szwecji w międzynarodowych organizacjach: „Doceniam aktywne zaangażowanie Szwecji w stosunki wielostronne, stałe wysiłki na rzecz poprawy funkcjonowania demokratycznego społeczeństwa i fundamentalne podejście do praw człowieka i podstawowych wolności.“

Miroslav Lajčák spotkał się również z ministrem spraw zagranicznych Kazachstanu Beibutem Atamkulovem. Obaj z zadowoleniem przyjęli wspólny komunikat 15-go posiedzenia ministerialnego Unii Europejskiej i Azji Środkowej, który potwierdził zobowiązania do dalszego budowania partnerstwa między UE a pięcioma krajami Azji Środkowej. Zdaniem ministra Lajčáka Kazachstan jest jednym z najważniejszych partnerów słowackich w handlu i współpracy gospodarczej, o czym świadczy choćby otwarcie ambasady Kazachstanu w Bratysławie.

Przewodniczący OBWE spotkał się także z ministrem spraw zagranicznych Rosji Siergiejem Ławrowem: „Rozmawialiśmy również o programie prezydencji Słowacji w OBWE, jej priorytetach, które mają na celu przede wszystkim rozwiązywanie konfliktów na terytorium niektórych członkowskich krajów tej organizacji, w tym sytuacji na wschodzie Ukrainy.“

Z reprezentantem Stanów Zjednoczonych Philipem T. Reekerem poruszyli temat sytuacji na Ukrainie i częściowo ocenili współpracę UE z USA. Rozmowa nawiązywała do ostatniego spotkania w ramach konferencji GLOBSEC, które odbyło się w Bratysławie 7 czerwca 2019 r.

Z wiceministrem spraw zagranicznych Turcji Sedatem Önalem rozmawiali o wzajemnej współpracy w ramach OBWE, kryzysie migracyjnym oraz obecnych wydarzeniach w regionie. Minister Lajčák docenił wkład Turcji, jako ważnego kraju uczestniczącego w OBWE, w debatę polityczną na temat sposobów poprawy funkcjonowania organizacji OBWE.

Z fińskim ministrem Pekką Haavisto minister Lajčák rozmawiał o prezydencji Finlandii w Radzie UE oraz o dwustronnych słowacko-fińskich relacjach, kładąc nacisk na rozwój konkretnej współpracy w zakresie innowacji, badań i planowania strategicznego.

Na spotkaniu z ministrem spraw zagranicznych Czarnogóry Srdjanem Darmanoviciem minister Lajčák potwierdził, że: „Słowacja będzie nadal wspierać wysiłki integracyjne Czarnogóry, które w coraz większym stopniu zbiegają się ze standardami Unii Europejskiej poprzez wdrażane reformy.“

Polska była reprezentowana na spotkaniu OBWE przez podsekretarza stanu ds. polityki wschodniej, współpracy rozwojowej oraz dyplomacji ekonomicznej MSZ, Marcina Przydacza.

Minister Lajčák poinformował, że na spotkaniu były omawiane tematy, które Słowacja wyznaczyła sobie jako priorytety w ramach prezydencji w OBWE: „Są to: zapobieganie konfliktom i ich rozwiązywanie, skuteczny multilateralizm i znaczenie OBWE we współczesnym świecie.“ Głównymi tematami według słów ministra i obecnego przewodniczącego OBWE Miroslava Lajčáka są: multilateralizm, zapobieganie konfliktom, wykorzystanie dostępnych narzędzi do rozwiązywania konfliktów i potrzeba dialogu. OBWE pomaga pełnić te cele co podkreślają słowa ministra Lajčáka: „OBWE jest tak niezbędną organizacją, że gdyby nie istniała, stworzylibyśmy ją ponownie.“ Dopełniając: „Nie musimy wymyślać nowych narzędzi ani nowych mechanizmów. Ale potrzebuję więcej woli politycznej, aby lepiej wykorzystać te, które mamy do dyspozycji.“

Ważnym krokiem jest też plan dziewięciu kroków mających na celu zmniejszenie cierpienia ludzi w obszarach konfliktów, które uzyskały wsparcie Moskwy i Kijowa. Według ministra pierwszym punktem jest rekonstrukcja zbombardowanego mostu w miejscowości Stanica Ługańska, który jest jedynym przejściem dla ludności cywilnej przez linię frontu w obwodzie Ługańskim. Około 10 000 osób korzysta z mostu, pomimo jego uszkodzenia. Inne ważne kroki obejmują usuwanie min i ochronę infrastruktury cywilnej, takiej jak szkoły i przedszkola. Na spotkaniu Rosja była reprezentowana przez ministra spraw zagranicznych, Ukraina na poziomie ambasadora, co według ministra Lajčáka jest zrozumiałe, ponieważ w Kijowie we wtorek w ukraińskim parlamencie odbył się proces zatwierdzania nowego szefa dyplomacji.

Według przewodniczącego Lajčáka słowacka prezydencja: „poświęca się wielkiemu procesowi politycznemu, aby ponownie rozpocząć pracę nad formatem normandzkim i zająć się kwestiami politycznymi.“

Program spotkania zawierał dwie 90-minutowe sesje plenarne oraz liczne dwustronne spotkania reprezentantów państw OBWE. Wyniki nieformalnego spotkania posłużą jako podstawa przy spotkaniu Rady ministerialnej OBWE, która odbędzie się w grudniu 2019 roku w Bratysławie.

Pod koniec dwudniowego spotkania reprezentantów państw OBWE została zorganizowana konferencja prasowa Sekretarza Generalnego OBWE Thomasa Gremingera oraz obecnego przewodniczącego OBWE Miroslava Lajčáka, która ukończyła dwudniowe nieformalne spotkanie reprezentantów w Wysokich Tatrach na Słowacji.

Źródła:

https://www.mzv.sk/aktuality/detail/-/asset_publisher/Iw1ppvnScIPx/content/minister-m-lajcak-otvoril-neformalne-stretnutie-ministrov-obse-v-tatrach?p_p_auth=e4gFZ4Vj&_101_INSTANCE_Iw1ppvnScIPx_redirect=%2F

https://www.mzv.sk/aktuality/detail/-/asset_publisher/Iw1ppvnScIPx/content/predstavitelia-ucastnickych-statov-obse-sa-neformalne-stretli-vo-vysokych-tatrach?p_p_auth=e4gFZ4Vj&_101_INSTANCE_Iw1ppvnScIPx_redirect=%2F

https://www.postoj.sk/45180/lajcakov-plan-9-krokov-pomoci-ludom-na-ukrajine-ma-podporu-v-moskve-i-v-kyjeve

https://spravy.pravda.sk/domace/clanok/518457-lajcak-otvoril-neformalne-ministerske-stretnutie-v-tatrach/

https://www.ta3.com/clanok/1159344/lajcak-privital-partnerov-z-obse-do-tatier-dorazil-i-lavrov.html

https://www.youtube.com/watch?v=CPANC6dF2kI