Słowacko-Czeskie spotkanie rządów

Martin Barčík

Ostatnio odbyło się już 7., wspólne spotkanie rządów Słowacji i Czech w zamku Valtice. Przebiegało w duchu 30. rocznicy Aksamitnej Rewolucji w Czechosłowacji (17 listopada 1989 r.), która była ważnym dla obu republik wydarzeniem. Wynikiem spotkania rządów było podpisanie – Wspólnego oświadczenia premierów Republiki Słowackiej i Republiki Czeskiej.

Przedstawiciele rządów Słowacji (dalej SK) i Czech (dalej CZ) spotkali się już po raz siódmy. Spotkanie odbyło się w zamku Valtice, który jest na liście światowego dziedzictwa UNESCO od 1996 roku. Przedstawiciele rządu rozmawiali o współpracy gospodarczej, projektach współpracy transgranicznej, bezpieczeństwie energetycznym, infrastrukturze transportowej, bezpieczeństwie wewnętrznym i współpracy obronnej, a także bieżących kwestiach polityki zagranicznej.

Tradycja wspólnych spotkań między rządami SK i CZ rozwija się od 2012 roku i stała się naturalną częścią ponadstandardowych relacji słowacko-czeskich. Ostatnie spotkanie obu rządów odbyło się w Koszycach w 2018 r.

Słowackiej delegacji przewodniczył premier Peter Pellegrini, a czeskiej delegacji premier Andrej Babiš. Obaj zgodzili co do tego, że: – Słowacja i Czechy mają wspólne stanowiska europejskie, ale oba kraje mają również podobne problemy. Wspólną platformę porozumienia obaj premierzy widzą w kwestiach budżetu UE, zmianach klimatycznych oraz stosunku do Turcji i migrantów. Słowacja i Czechy muszą poradzić sobie z problemami społecznymi. Wśród nich premierzy mówili o braku mieszkań do wynajęcia oraz braku personelu medycznego.

Premier Czech, Andrej Babiš po spotkaniu powiedział: – Było to nasze siódme wspólne spotkanie rządów i było krótkie. Żałujemy, że nie mamy więcej czasu. Chcielibyśmy więcej rozmawiać o wzajemnych problemach. Od 26 lat jesteśmy osamotnieni, ale mamy dużo rzeczy wspólnych. Na przykład nasze wspólne stanowiska w sprawie Unii Europejskiej jako członków Grupy Wyszehradzkiej. Mamy jasne wyobrażenia o tym, jak powinna wyglądać nowa Rada UE. Musimy uzgodnić wspólny budżet Unii, zmiany klimatu, migrantów, stosunek do Turcji. Jednak we wszystkich tych kwestiach V4 ma wspólne stanowisko, które chcemy wspólnie promować w Europie. Premier Babiš ocenił również decyzję Słowacji, która skupia się w kwestiach energetycznych na energii jądrowej: – Gratuluję Słowacji posiadania drugiego co do wielkości udziału energii jądrowej w UE po dokończeniu elektrowni Mochovce. Moglibyśmy mieć podobnie, ale wymaga to dobudowania elektrowni Temelín. Słowacja będzie teraz w 65 procentach korzystać z energii jądrowej.

Słowami premiera Słowacji: – Wspólnie mamy ambicję mówić o tym, jak powinna wyglądać UE. Jest to możliwe szczególnie dzięki ścisłej współpracy między krajami V4. Ważna jest także współpraca obronna, staramy się ją forsować w V4, ale najpierw oceniamy sytuację między Słowacją a Czechami. Wspólne zakupy lub wspólna produkcja broni mogłyby nawiązać do poprzednich lat w erze federalnej Czechosłowacji. Premier Pellegrini kontynuował: – Cieszę się, że doszło do otwarcia Domu Czeskiego w Bratysławie. Jestem przekonany, że to jeszcze bardziej wzmocni naszą współpracę pod względem gospodarczym, turystycznym i kulturalnym.

Jednocześnie oba kraje zobowiązały się do współpracy w walce z zagrożeniami hybrydowymi i planują nadal dzielić się doświadczeniami. Premier Babiš wypowiedział się również w sprawie stosunku do UE: – Mamy absolutną jasność co do naszego aktywnego uczestnictwa w Unii Europejskiej. Wyraźnie deklarujemy, że UE jest udanym projektem, jesteśmy proeuropejscy, aktywni i zjednoczeni w ramach Europy i Rady Europejskiej. Mamy jasną wizję. Chcemy wymieniać poglądy. V4 ma jasne poglądy i jesteśmy gotowi aktywnie rozwiązywać problemy Europy i pomagać nowej Komisji Europejskiej.

Stronę Słowacką, poza premierem, reprezentował również wicepremier ds. inwestycji i informatyzacji, 10 ministrów oraz 3 sekretarzy stanu. W skład czeskiej delegacji pod przewodnictwem premiera Babiša wchodziło 12 ministrów oraz 2 sekretarzy stanu.

Widocznym wynikiem spotkania rządów SK i CZ było podpisanie Wspólnego oświadczenia premierów Republiki Słowackiej i Republiki Czeskiej. Dokument był podzielony na dwie części: 1) Polityka europejska oraz 2) Dwustronna współpraca.

Pierwsza część poświęcona polityce europejskiej zawierała następujące sekcje: Polityka spójności; Wspólna polityka rolna; Migracja (zwłaszcza reforma wspólnej europejskiej polityki azylowej i migracyjnej oraz odmowa obowiązkowej redystrybucji migrantów między państwa członkowskie UE); Polityka handlowa i rynek wewnętrzny (rozwój partnerstwa UE z USA) oraz Polityka klimatyczna (wykorzystywanie energii jądrowej).

Druga część poświęcona współpracy dwustronnej składała się z sekcji: Obrona i bezpieczeństwo (wspólne ćwiczenia, wspólne zakupy, misja NATO na Łotwie, misja UE w Mali, ochrona przestrzeni powietrznej); Energia (wsparcie dywersyfikacji źródeł), Rolnictwo, środowisko i zmiany klimatu (Europejskie Forum ds. Czystego Powietrza organizowane w Bratysławie 28-29 listopada 2019 r.); Gospodarka obiegowa; Transport (połączenie kolejowe między Pragą i Bratysławą, które do 2030 roku uda się skrócić o 35 minut, do 2040 roku do 2 godzin); Kultura; Finanse oraz Współpraca transgraniczna.

Źródła:

https://www.vlada.gov.sk//predseda-vlady-sr-peter-pellegrini-na-spolocnom-rokovani-vlad-slovenskej-a-ceskej-republiky/

https://www.vlada.gov.sk//slovensko-a-cesko-maju-spolocne-europske-postoje-no-trapia-ich-aj-spolocne-problemy/

https://www.vlada.gov.sk//spolocne-vyhlasenie-predsedov-vlad-sr-a-cr/

https://www.vlada.cz/cz/media-centrum/aktualne/vlady-ceske-a-slovenske-republiky-jednaly-o-spolupraci-v-evropskych-otazkach-ci-modernizaci-ozbrojenych-sil-177646/

https://www.ta3.com/clanok/1168913/slovenska-a-ceska-vlada-sa-stretli-na-zamku-temou-bol-aj-november.html

https://www.postoj.sk/48860/novy-clanok

https://ct24.ceskatelevize.cz/domaci/2973917-zive-valticke-cesko-slovensko-po-roce-se-ke-spolecnemu-jednani-sesly-vlady-obou