Promocja polskich kompozytorów w Budapeszcie

W Budapeszcie odbyła się debata połączona z warsztatami muzycznymi dla uczniów szkoły polskiej promująca dorobek trzech wielkich polskich kompozytorów: Fryderyka Chopina, Stanisława Moniuszki oraz Ignacego Jana Paderewskiego.  W wydarzeniu wzięła udział ok. 50-osobowa grupa uczniów młodszych klas wraz z rodzicami i nauczycielami. Spotkanie otworzyła debata na temat polskich motywów w muzyce, pędzle i farby ruszyły w ruch na warsztatach plastycznych, dodatkowo, dzieci miały okazję wykazać się swoją wiedzą i wziąć udział w konkursie z nagrodami.

Zachęcamy do przeczytania relacji ze spotkania autorstwa prowadzącego warsztaty Pawła Siechowicza, edukatora z Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina

Jak zachęcić dzieci do rozmowy o wielkich muzykach, którzy nie tylko zapisali się złotymi zgłoskami w historii muzyki, ale równie ważne miejsce zajmują w historii Polski? Fryderyk Chopin, Stanisław Moniuszko, Ignacy Jan Paderewski to artyści, których twórczość skłaniała Polaków i cały wrażliwy na muzykę świat do myślenia o Polsce w czasie, gdy na oficjalnych mapach Europy nie było niepodległego państwa polskiego. Kluczem do dostrzeżenia i zrozumienia polskiego charakteru komponowanej przez nich muzyki jest poznanie idiomu polskich tańców narodowych, do których odwoływali się oni w swojej twórczości. W praktyce oznacza to zachętę do tańca, a potem do słuchania.

Dzieci ze Szkoły Polskiej w Budapeszcie podjęły tę zachętę bardzo wdzięcznie. Rozpoczęliśmy od eksperymentu: czy dzieciom uda się rozpoznać utwory o polskim charakterze spośród kilku sprytnie dobranych fragmentów? Wyniki głosowania pokazały, że aria z „Halki” Moniuszki śpiewana po włosku ukazuje swój uniwersalny charakter. Nie sposób jednak zrozumieć znaczenia słynnego mazura z tejże opery, jeśli nie wiemy, że jego brzmienie w XIX wieku porywało Polaków do tańca. Dzieci polski charakter mazura rozpoznały bezbłędnie – okazało się, że poznały go wcześniej podczas zajęć w szkole. Rozpoznanie w przykładach muzycznych poloneza i krakowiaka przysporzyło już więcej problemów, dlatego ruszyliśmy do tańca.

Do poloneza zaprosiliśmy nie tylko uczniów, ale także nauczycieli i obecnych na spotkaniu rodziców. Staraliśmy się przede wszystkim odczuć godność tego wolnego tańca i zrozumieć jego społeczny charakter wymagający szacunku do każdego z połączonych w tańcu tancerzy. Później próbowaliśmy swoich sił w podstawowych krokach mazura i krakowiaka. Na koniec wróciliśmy do słuchania, ale teraz dobrze wiedzieliśmy już, o czym każe nam myśleć Chopin w polonezowym finale „Wariacji” op. 2, Paderewski – w „Krakowiaku E-dur” z „Tańców polskich” op. 5 i Moniuszko – w mazurze z opery „Halka”.

Nauczyciele ze Szkoły Polskiej w Budapeszcie zaproponowali później swoim podopiecznym namalowanie ilustracji, które – tak jak wcześniej wysłuchane utwory – miały zapraszać do myślenia o Polsce. Malowaniu towarzyszyły „Mazurki” Fryderyka Chopina, w których usłyszeć można idiom trzech polskich tańców narodowych o mazurkowej rytmice: kujawiaka, mazura i oberka.

Podczas zorganizowanego na zakończenie konkursu wiedzy dzieci wykazały się znajomością informacji o Fryderyku Chopinie, Stanisławie Moniuszce, Ignacym Janie Paderewskim oraz polskich tańcach narodowych. Pozostaje nadzieja, że po spotkaniu nieraz jeszcze wracać będą do ich muzyki i… do myśli o Polsce.

Partnerami Instytutu Studiów Wschodnich przy realizacji projektu były: Ogólnokrajowa Szkoła Polska na Węgrzech oraz Narodowy Instytut Fryderyka Chopina, dzięki któremu biblioteka Szkoły Polskiej wzbogaciła się o nowe książki i płyty z muzyka Fryderyka Chopina. Patronat nad wydarzeniem objął Senat RP w zakresie opieki nad Polonią i Polakami za granicą w 2019 r.

Projekt współfinansowany w ramach sprawowania opieki Senatu Rzeczypospolitej Polskiej nad Polonią i Polakami za granicą w 2019 roku.