Operacja AsterX - francuskie ćwiczenia wojskowe w kosmosie

Karolina Zawitaj

W poniedziałek 8 marca Dowództwo Kosmiczne Francji rozpoczęło realizację programu wojskowych ćwiczeń kosmicznych. Symulacje trwające 5 dni to element zabiegów tego kraju o wykazanie swojego potencjału militarnego. 

  • Operacja AsterX to symulacja działań przeprowadzanych w odpowiedzi na konflikt w przestrzeni kosmicznej 
  • W ramach AsterX przewidziano realistyczne sytuacje tak, by sprawdz prawdziwy potencjał odpowiedzi na zagrożenie 
  • Ćwiczenia pilotowane są przez francuskie Dowództwo Kosmiczne i przeprowadzane w Państwowym Ośrodku Badań Kosmicznych w Tuluzie 
  • Francja liczy na pokazanie swojego wyjątkowego w Europie know-how w zakresie obronności w kosmosie 

Nazwa programu ćwiczeń kosmicznych AsterXprzeprowadzanego między 8 a 12 marca, zainspirowana została pierwszym francuskim satelitą, który umieszczony został na orbicie w 1965r., ale także jest to uśmiech w stronę słynnej komiksowej postaci Asterixa stworzonej przez Alberta Uderzo 

Operacja AsterX to szkolenie przeprowadzane w Państwowym Ośrodku Badań Kosmicznych (CNES) w postaci symulacji narastającego kryzysu geopolitycznego między dwoma regionamipaństwem wspieranym przez Francję, z którą ma ono umowę o pomocy wojskowej oraz przez jej sojuszników innym państwem dysponującym potencjałem kosmicznym. 

W ćwiczeniach wzięło udział około sześćdziesięciu uczestników. Zostali oni skonfrontowani ze złożonymi, ale realistycznymi sytuacjami. Jak dowiedzieć się można z informacji podanych przez francuskie Ministerstwo Obrony, program ćwiczeń przewidział przeprowadzenie działań w odpowiedzi na zaistnienie konfliktu na fikcyjnym kontynencie na Oceanie Atlantyckim. W tej sytuacji jednostki kosmicznego dowództwa wraz ze swoimi partnerami miały się zmobilizować, aby monitorować występującą tam aktywność tj. wykryć wrogie podejścia do satelitów, a także próby ich zagłuszania czy zniszczenia i w następstwie czego zareagować na ewentualne ataki poprzez np. odparcie ataków przeprowadzonych za pomocą broni przeciwsatelitarnej. Przewidziano także zdarzenia towarzyszące, jak przedostanie się szczątków rakietowych do atmosfery, co wymagałoby zapobiegania wystąpieniu potencjalnego zagrożenia dla ludzi. Dodatkowo uczestnicy będą musieli radzić sobie z efektami wpływu pogody kosmicznej. Symulacje zaprojektowano z użyciem zaawansowanych rozwiązań, które pozwala skompresować wydarzenia, które miałyby mieć miejsce na przestrzeni czterech tygodni w czasie rzeczywistym do czterech dni treningu. 

Przeprowadzenie takiej operacji ma znaczenie, nie tylko dlatego, że przyczynia się do szkolenia wojskowych sił kosmicznych i usprawnienia procesów operacyjnych Dowództwa Kosmicznego. Ma ono niebagatelne znaczenie przede wszystkim ze względu na ścisłą zależność stanu armii francuskiej od stanu satelitówWojskowi podają tutaj przykład – gdyby wróg pozbawił francuskie siły ich przepustowości, to nawet “najbardziej wyrafinowane systemy uzbrojenia (samoloty, łodzie, czołgi bojowe) zostałyby zredukowane do złomuMiałoby to także realne konsekwencje dla ogółu społeczeństwa, bo szpitale, banki, czy transport uległyby paraliżowi. 

Ćwiczenia pilotowane są przez Dowództwo Kosmiczne (CDE) Armii Powietrzno-Kosmicznej (AAE) i uczestniczą w nich wszystkie jednostki operacyjne Dowództwa: Centrum Dowodzenia i Kontroli Operacji Kosmicznych (C3OS) w Paryżu, Wojskowe Centrum Obserwacji Satelitarnej (CMOS) w Creil oraz Wojskowe Centrum Monitorowania obiektów kosmicznych (COSMOS) w LyonieĆwiczenia przeprowadzono także z udziałem partnerów z Niemiec i Ameryki: amerykańskiego Space Force i niemieckiego Centrum Operacji Kosmicznych. 

Operacja AsterX ma być „testem warunków skrajnych dla systemów”, jak powiedział generał Michel Friedling, zwierzchnik Dowództwa Kosmicznego. Ma jednak także za zadanie wykazać, że Francja jest kosmiczną potęgą militarną i posiada wyjątkowe w skali europejskiej know-how w zakresie obrony w przestrzeni kosmicznej. Dowodem na to ma być także fakt, że to właśnie w Tuluzie NATO zdecydowało się ustanowić swoje centrum doskonalenia w zakresie przestrzeni kosmicznej.   

Francuskie Dowództwo Kosmiczne z kolei powstało w 2017 rokuniejako w odpowiedzi na zaistniałą wtedy sytuację, gdzie rosyjski satelita szpiegowski Louch-Olympe próbował zbliżyć się do francuskiego wojskowego satelity i przypuszczalnie przeprowadzić operację hakerską. Od tamtej pory zainwestowano co najmniej 5 miliardów euro w modernizację francuskich zdolności w obszarze działań w kosmosie, m.in. w projekt ARES, którego zadaniem jest umożliwianie przechodzenia z nadzoru kosmicznego do konkretnych działań obronnych. 

Aby wzmocnić swoją pozycję w kosmosie w 2019 roku Francja ustanowiła także obronną strategię kosmiczną i planuje przeznaczyć na nią prawie 5 mld euro w latach 2019-2025, czyli okresie obowiązywania ustawy o programie wojskowym (la loi de programmation militaire). Dziś Francja dysponuje również bazą danych pochodzącą z ponad 10 000 obiektów kosmicznych wysłanych na orbi, które stale monitoruje. A do końca tego dziesięciolecia zamierza nabyć satelity patrolowe wyposażone w kamery i potężne lasery, które pozwolą trzymać zbliżających się przeciwników w bezpiecznej odległości. 

 

https://www.defense.gouv.fr/air/actus-air/aster-x-2021-premier-exercice-spatial-en-europe 

https://lexpansion.lexpress.fr/actualite-economique/combattants-du-spatial-les-enjeux-d-asterx-premier-exercice-militaire-spatial-francais_2146522.html 

https://www.europe1.fr/societe/avec-asterx-la-france-debut-son-premier-exercice-spatial-militaire-4030339