Michaił Kasjanow: przywrócić Rosjanom pamięć historyczną!

Władysław Sokołowski

Na początku czerwca tego roku, rosyjska opozycyjna Partia Polityczna PARNAS wysunęła program realizacji polityki pamięci historycznej. W decyzji jej Rady Politycznej mówi się, że obywatele Rosji mają prawo wiedzieć, kto był przyczyną cierpień i śmierci ich przodków, a dokumenty archiwalne winny zostać odtajnione i udostępnione.

Partia powstała w listopadzie 1990 roku na bazie części ruchu „Platforma demokratyczna”, której przedstawiciele opuścili szeregi KPZR w wyniku rozbieżności podczas jej XXVIII zjazdu. 14 marca 1991 roku zarejestrowano organizację o nazwie Republikańska Partia Federacji Rosyjskiej, jako jedną z trzech partii ówczesnej Rosji. Była reprezentowana w Dumie Państwowej czterech kadencji, w ramach koalicji i bloków. W 2000 roku, w wyniku zjednoczenia z szeregiem organizacji, utworzyła koalicję „Inna Rosja” i uczestniczyła w wielu akcjach protestu. W 2007 r. odebrano jej rejestrację, w 2010 r. weszła do koalicji „O Rosję bez przemocy i korupcji”, a w 2013 r. stała się członkiem Sojuszu Liberałów i Demokratów na rzecz Europy. Po przywróceniu rejestracji w 2012 r., na zjeździe zjednoczeniowym utworzono nową partię opozycyjną RPR-PARNAS (od nazw: Republikańska Partia Rosji – Partia Wolności Ludowej),

Od 2015 r. nosi skróconą nazwę „PARNAS”, a jej przewodniczącym jest Michaił Kasjanow (premier Rosji w latach 2000-2004), do tego czasu współprzewodniczący z Władimirem Ryżkowem i Borysem Niemcowem. W programie politycznym deklaruje się priorytet praw i wolności człowieka i podkreśla się opozycyjność wobec polityki prezydenta Władymira Putina. Wysuwa się też m.in. żądanie spełnienia postulatów, sformułowanych podczas demonstracji „O wolne wybory!” z grudnia 2011 roku.

Jednym z ważnych celów walki politycznej PARNAS-u jest dekomunizacja Rosji, potępienie komunistycznej przeszłości, jej obecnych spadkobierców i kontynuatorów. Ma ona polegać na staraniach o przywrócenie dawnych nazw ulic i miast, odbudowę zburzonych pomników. W deklaracji władz partyjnych mówi się, że rosyjska „ziemia winna zostać uwolniona od uwiecznienia pamięci katów naszych narodów i od symboliki reżimu komunistycznego”, a jakakolwiek propaganda reżimu komunistycznego winna zostać prawnie zabroniona. Państwo i społeczeństwo powinny wziąć na siebie obowiązek troski o miejsca pochówku, zarówno wojskowych, jak też ofiar terroru. Partyjni aktywiści będą organizować regionalne komisje do spraw poprzedniego nazewnictwa i odbudowy materialnych pomników przeszłości. Wysuwa się przy tym żądania usunięcia materialnych świadectw komunistycznej przeszłości, w tym mauzoleum Lenina z Placu Czerwonego.

Kasjanow, podkreślając znaczenie partyjnej inicjatywy, uwagę na jej polityczny i społeczny kontekst: „części wyborców, oczywiście, to nie interesuje, oni walczą o przeżycie, ale dla wielu jest to ważne, w wielu miastach naszą inicjatywę popierają. Praca polityczna wiąże się nie tylko z wyborami”.

Warto przypomnieć, że już wcześniej PARNAS upowszechnił opracowane przez siebie zasady lustracji, odnoszące się do byłych pracowników KPZR i Komsomołu, a także współpracowników KGB. Lustracji podlegaliby oficerowie obecnych służb specjalnych, sędziowie, wydający niesprawiedliwe wyroki z politycznych motywacji, deputowani i senatorowie, wnoszący projekty ustaw, ograniczające prawa obywateli i głosujący za ich przyjęcie.

Planuje się przeprowadzenie ulicznych marszów na rzecz uwiecznienia pamięci bojowników walk z bolszewizmem, szczególnie w Dzień Pamięci o Ofiarach Represji Politycznych 30 października zorganizowanie marszu z portretami ofiar reżimu komunistycznego.

Żąda się utworzenia we wszystkich wielkich ośrodkach administracyjnych instytutów pamięci narodowej (społecznych lub państwowych)

Postuluje się też studiowanie doświadczeń innych państw w sferze pamięci, poprzez wykłady, seminaria i spotkania.

Partia PARNAS  w ostatnich latach znacznie ograniczyła swoją bieżącą aktywność polityczną, nie uczestnicząc w wyborach prezydenckich, które uznaje za „farsę”, a także na przykład w obecnych wyborach mera Moskwy. Z oświadczeń kierownictwa wynika jednak, że weźmie udział w wyborach do dumy obwodu jarosławskiego.

Jej lider podkreśla, że trzy główne kierunki aktywności: oświata polityczna w celu popularyzacji programu, udział w mityngach i uczestnictwo w wyborach, pozostają niezmienne. Kwestia udziału w wyborach jest przedmiotem wewnętrznych rozbieżności. Niektórzy twierdzą, że pierwsze dwa kierunki aktywności, bez trzeciego nie dają możliwości weryfikacji pozycji partii na scenie politycznej i poznania rzeczywistego poparcia ze strony społeczeństwa. Zaznaczają przy tym, że system partyjny w Rosji przeżywa głęboki kryzys, zarówno po prawej, jak też po lewej jego stronie.

Niektórzy obserwatorzy twierdzą, że program odbudowy rosyjskiej pamięci historycznej, zgłoszony przez PARNAS, jest zabiegiem taktycznym, mającym na celu uzyskanie poparcia w wyborach w Jarosławlu, mieście i regionie o wielkim znaczeniu historycznym dla Rosji.

Nie należy wykluczyć, że program może być początkiem znaczącego ruchu społecznego obywateli Rosji, coraz silniej zainteresowanych odbudową swej tożsamości, nie związanej z okresem bolszewickim.

źródła:

https://parnasparty.ru/news/460

http://www.ng.ru/politics/2018-06-15/3_7245_parnas.html?print=Y