Partnerstwo Wschodnie: osiągnięcia i wyzwania

Otwierająca Sesja Plenarna: Partnerstwo Wschodnie: osiągnięcia i wyzwania

Wiceminister spraw zagranicznych Gruzji Thornike Gordadze podczas swojego wystąpienia skupił się na osiągnięciach i przyszłości Partnerstwa. Gruzja według niego jest przykładem udanej demokratyzacji na Kaukazie Południowym. W ocenie gruzińskiego dyplomaty poważnym problemem w regionie pozostaje polityka zagraniczna Rosji, która nie chce zaakceptować istnienia demokratycznego państwa w swoim bezpośrednim sąsiedztwie. – W Gruzji demokracja przyniosła stabilność w przeciwieństwie do doświadczeń innych krajów, jak na przykład w Rosji w latach 90-tych  – mówił Gordadze.

Gruziński wiceminister spraw zagranicznych nawiązał do aktualnej sytuacji politycznej. - Nadchodzące wybory będą poważnym testem dla demokracji w Gruzji, dlatego jak najszybciej należy zaprosić na nie międzynarodowych obserwatorów - stwierdził Gordadze.

Do wyzwań, na które należy odpowiedzieć, by PW przyniosło oczekiwane efekty dyplomata zaliczył pokojowe rozwiązywanie konfliktów dwustronnych na obszarze państw PW. Jak podkreślił Unia Europejska już odgrywa w Gruzji poważną rolę  w tej dziedzinie.

Gordadze przekonywał, że najlepszym sposobem stymulowania przez UE trudnych reform w państwach Partnerstwa Wschodniego, byłoby wyznaczenie dla nich europejskiej perspektywy. W podobnym tonie wypowiadał się podczas ubiegłorocznego Forum Europa -Ukraina były komisarz UE ds. rozszerzenia Guenter Verheugen. - Po pierwsze Unia Europejska musi dać jasną perspektywę członkostwa, gdy ona się pojawia, wtedy przyspieszany jest proces reform politycznych w zainteresowanych krajach - ocenił unijny polityk.

Wiceminister zadeklarował, że kryzys finansowy w Unii Europejskiej nie wpłynie na stosunek Gruzji do dążenia do członkostwa w UE. - Ostatnie rozszerzenie UE zakończyło się sukcesem dla nowych członków, ale a z drugiej strony nie osłabiło - podsumował dyplomata.

Juan Lopez Aguilar przewodniczący Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych Parlamentu Europejskiego podkreślił, że projekt Partnerstwa opiera się między innymi na pracach w zgromadzeniu parlamentarnym Euronest. Eurodeputowany przyznał że UE przeżywa kryzys, być może najgłębszy od początku swego istnienia, a jego przezwyciężenie będzie wymagało wierności ideałom, wartościom przyświecającym UE, a przede wszystkim pokojowego rozwiązywania konfliktów wewnętrznych. - Temu ma między innymi służyć współpraca między parlamentami krajów Partnerstwa i UE, która ma promować podstawowe wartości praworządności i podziału władz, które wraz z wolnością słowa i zwalczaniem korupcji są fundamentem porządku demokratycznego – ocenił Juan Lopez Aguilar.

Eurodeputowany podkreślał rolę wolnych mediów, jako wyrazu podstawowego prawa do wolności słowa i wyrażania opinii. Partnerstwo powinno, jego zdaniem, pracować nad budowaniem silnego społeczeństwa obywatelskiego, jako podstawy dla dalszej demokratyzacji i dialogu w obszarach, w których odbywają się prace Partnerstwa. - Dokonywać tego można poprzez szereg praktycznych projektów skupiających się na dostępie do Internetu czy szkoleniach dla dziennikarzy - przekonywał unijny polityk.

Wiceminister Gospodarki Andrzej Dycha podkreślił dobre relacje gospodarcze łączące Polskę z Gruzją oraz krajami Europy Wschodniej. Według niego kontynuacją tych relacji jest Partnerstwo Wschodnie, które już ma na swoim koncie spore osiągnięcia: umowę o wolnym handlu z Ukrainą, oraz rozpoczęcie negocjacji w tej sprawie z Gruzją i Mołdawią, a także zbliżanie się do rozpoczęcia rozmów z Armenią. Jak podkreślił przedstawiciel MG, perspektywa wprowadzenia DCFTA buduje lepsze perspektywy dla zwiększenia obrotu  handlowego w tej części Europy.

Najważniejsze według wiceministra są jednak bezpośrednie kontakty przedsiębiorców i biznesmenów. - Rządy mogą pomagać, ale to prywatny biznes może osiągnąć prawdziwy sukces w wymiarze praktycznym - podsumował Wiceminister Gospodarki Andrzej Dycha.

Mher Margaryan, szef departamentu europejskiego w Ministerstwie Spraw Zagranicznych Armenii podkreślał znaczenie Partnerstwa Wschodniego, jako ważnego kanału dla prac bilateralnych i multilateralnych. Dyplomata odnotował duże postępy w negocjacjach nad umową stowarzyszeniową, a także w pracach dotyczących wprowadzania standardów europejskich w systemie prawnym Armenii. - Zbliżamy się do rozpoczęcia negocjacji Umowy o pogłębionej strefie wolnego handlu (DCFTA), co doprowadzi do większego zharmonizowania gospodarek Armenii i UE.

Dyplomata podkreślał także rolę Partnerstwa przy promocji współpracy dotyczącej ułatwień wizowych, a także podziękował za zaangażowanie i wsparcie Polski dla państw PW. W dziedzinie Praw Człowieka i praworządności, według Mhera Margaryana potrzebny jest intensywny dialog rządów państw PW z Unią Europejską. - Narodowa platforma dla społeczeństwa obywatelskiego została już wdrożona w Armenii – przypomniał dyplomata. Nawiązując do problemu zamrożonych konfliktów na obszarze postradzieckim Margaryan zapewnił, że Armenia jest nadal zaangażowana w dialog prowadzący do pokojowego rozwiązania konfliktu w Górnym Karabachu.

Szef Mołdawskiego Rządowego Zespołu Negocjacyjnego ds. DCTFA Veaceslav Pituscan zaczął od historii instrumentów polityki UE w regionie Europy Wschodniej – początkowe porozumienie o współpracy podpisywane z członkami regionu nie zawierało elementu integracji ekonomicznej, co pojawiło się dopiero w agendzie Partnerstwa. PW otworzyło obszary do współpracy w wielu różnych dziedzinach gospodarki i społeczeństwa obywatelskiego. Jak zauważył mołdawski polityk choć PW nie jest  propozycją przyjęcia nowych członków, to daje perspektywy modernizacji krajów w nim uczestniczących i zbliżenia ich do standardów UE. Pozwala ono także wszystkim stronom na przygotowanie się do ewentualnego kolejnego rozszerzenia UE poprzez szereg porozumień podpisywanych obecnie z krajami Partnerstwa.

Były minister spraw zagranicznych Ukrainy Borys Tarasiuk rozpoczął od podkreślenia sukcesów Gruzji w jej walce z korupcją i budowania gospodarki otwartej na inwestycje i prowadzenie działalności gospodarczej.

Następnie przeszedł do osiągnięć i problemów Partnerstwa, które w jego opinii jest krokiem naprzód wobec polityki sąsiedztwa wschodniego. Jak zaznaczył, osiągnięcia już są widoczne w dziedzinie społeczeństwa obywatelskiego i gospodarki.

- Euronest zaczął już działać i wprawdzie w ubiegłym roku nie udało się wydać wspólnego dokumentu, jednak reguły działania zostały tak zmienione, żeby można było to poprawić – przypomniał Tarasiuk. Jak dodał demokracja idzie ręka w ręką z sukcesem gospodarczym.

- Wyzwania przed którymi stoją państwa PW choć mają różne aspiracje w relacjach z UE, są podobne. UE również różnie reaguje na ambicje członkowskie poszczególnych krajów – podsumował Tarasiuk.